Je bent hier: Beginpagina » Wat is oled? » Oled techniek
Oled techniek
Oled staat voor Organic Light Emitting Diode, vrij vertaald organische lichtuitzendende diode.
Hoe werkt oled?
Een oled scherm bestaat uit enkele dunne lagen tussen twee geleiders. Als er spanning op de geleiders wordt gezet wordt een laag negatief geladen ten opzicht van een andere transparante laag. De stroom die van de negatieve geleider (kathode) naar de positieve geleider (anode) gaat activeert het organisch materiaal ertussen die zichtbaar licht uitzenden door een buitenste laag van glas.
AMOLED en PMOLED
De termen AMOLED en PMOLED hebben te maken met de aansturingmethode van een oled scherm.
PMOLED
Passive-Matrix (PM Oled) schermen bestaan uit ‘kolommen’ organisch en kathode materiaal bovenop ‘rijen’ van anode materiaal. Een ‘kruispunt’ van een rij en een kolom vormt een beeldpunt (pixel). Elke beeldpunt bevat alle drie de materialen. Door spanning op de anode rijen en kathode kolommen te zetten wordt het organische materiaal binnen ene beeldpunt gestimuleerd, deze gaat daardoor licht uitzenden. De pixels worden op het juiste moment aan- en uitgeschakeld en vormen zo beelden op het scherm.
AMOLED
Bij een Active-Matrix (AM Oled) scherm wordt iedere pixel apart aangestuurd. De kathode, anode en het organisch materiaal worden bovenop een andere laag – dat een elektrisch circuit bevat – geplaatst. Elke beeldpunt wordt direct geactiveerd door spanning op de kathode en anode te zetten, waardoor het organische materiaal licht uit zal zenden. AM Oled beeldpunten kunnen meer dan drie keer sneller dan een traditioneel scherm in- en uitgeschakeld worden, wat zorgt voor een vloeiender beeld.
Passive-Matrix (PMOLED) schermen zijn eenvoudig en goedkoop te produceren, maar hebben een hoog energieverbruik en zijn enkel nuttig bij kleine schermen (tot 3 inch). Bij grotere schermen gaat de voorkeur uit naar Active-Matrix (AMOLED), maar die kosten meer om te produceren. Oled tv’s maken vooral gebruik van de AM Oled techniek. PM Oled schermen worden vooral gebruikt in bijvoorbeeld mp3 spelers, schermen van mobiele telefoons en dergelijke.
Oled scherm typen
Oled materialen kunnen worden opgesplitst in kleine en grote moleculen. Kleine moleculen oleds worden het meest gebruikt bij oled schermen. Grote moleculen oleds (polymere oleds, of P-Oleds) bestaan uit polymeerketens en zijn daardoor eenvoudiger te produceren, maar hebben een kortere levensduur en een lagere efficiëntie.
Levensduur
Zoals de meeste lichtbronnen neemt de lichtintensiteit van oleds na verloop van tijd af. De levensduur van leds en oleds worden uitgedrukt in de tijd waarna de lichtintensiteit is gehalveerd. Grote moleculen oleds (polymere oleds of P-Oleds) hebben een korte levensduur van meer dan 1000 uur. Kleine moleculen oleds daarentegen zouden meer dan 10.000 uur meegaan. Toch is de levensduur van een oled scherm (ongeveer 4 jaar) lager dan die van een lcd scherm. Onlangs kondigden Toshiba en Panasonic aan ze door het gebruik van een nieuw membraan de levensduur van een oled tv kunnen verdubbelen tot bijna 60.000 uur. Daarmee gaat een oled scherm langer mee dan een lcd televisie met een gemiddelde levensduur van 50.000 uur.
Transparante en buigbare oled schermen
Met oled technologie kunnen toekomstige schermen transparant en/of buigbaar zijn. Dit biedt vele mogelijkheden: oled schermen kunnen bijvoorbeeld op ronde oppervlakten geplaatst worden, of in ramen geïntegreerd. Zo kunnen autoramen een geïntegreerd dashboard en/of navigatiesysteem hebben (head-up display).
» Meer over buigbare en transparante oled schermen.
